Jednym z częstszych błędów, które widać w organizacjach, nie jest brak narzędzi. Jest nim nadmierne przywiązanie do jednego sposobu pracy – niezależnie od sytuacji. A przecież problemy zespołów różnią się nie tylko skalą, ale przede wszystkim naturą.
I to właśnie natura problemu powinna decydować o wyborze metody.
LEGO® Serious Play® jest szczególnie wartościowe tam, gdzie mamy do czynienia z niejednoznacznością. W sytuacjach, w których ludzie używają tych samych słów, ale rozumieją je inaczej. Kiedy padają hasła typu „musimy poprawić komunikację”, „potrzebujemy większego zaangażowania” albo „brakuje nam współpracy” – a mimo to trudno przejść do konkretu.
To są momenty, w których klasyczna rozmowa zaczyna się zapętlać. Dyskusja toczy się, ale nie prowadzi do pogłębienia rozumienia. Uczestnicy operują skrótami myślowymi, dopasowują się do dominującego głosu albo pozostają na poziomie deklaracji. W takich sytuacjach LEGO® Serious Play® wnosi coś jakościowo innego – pozwala zobaczyć sposób myślenia uczestników, a nie tylko go usłyszeć.
Model staje się nośnikiem znaczenia. Wymusza doprecyzowanie. Ujawnia różnice, które w rozmowie pozostają ukryte. I co ważne – robi to bez eskalowania napięcia, bo uczestnicy odnoszą się do modelu, a nie bezpośrednio do siebie nawzajem. Dzięki temu możliwe staje się przejście z poziomu opinii do poziomu wspólnego rozumienia.
To sprawia, że LEGO® Serious Play® bardzo dobrze sprawdza się w pracy z tematami złożonymi: strategią, zmianą, współpracą między działami, konfliktami, które są „rozproszone” i trudne do uchwycenia. Tam, gdzie problem nie ma jednej przyczyny i jednej odpowiedzi.
Są jednak sytuacje, w których sięganie po tę metodę nie tylko nie jest potrzebne, ale może być wręcz nieadekwatne.
Jeśli źródłem trudności jest brak wiedzy lub konkretnej umiejętności – na przykład z zakresu sprzedaży, komunikacji czy zarządzania projektem – dużo większą wartość wniesie dobrze zaprojektowane szkolenie. W takich przypadkach problem nie leży w różnorodności perspektyw, tylko w braku narzędzi.
Podobnie, kiedy wyzwanie dotyczy jednej osoby – jej postawy, sposobu działania czy decyzji – bardziej adekwatna będzie rozmowa rozwojowa, coaching albo feedback. LEGO® Serious Play® zakłada pracę na poziomie zespołu i systemu. Nie zastąpi pracy indywidualnej.
Są też momenty, w których organizacja potrzebuje po prostu decyzji. Szybkiej, jednoznacznej, podjętej przez lidera. W sytuacjach kryzysowych czy operacyjnych rozciąganie procesu i angażowanie całego zespołu w eksplorację może przynieść więcej frustracji niż wartości.
Dlatego kluczowe pytanie nie brzmi: „czy LEGO® Serious Play® jest skuteczne?”, tylko:
„z jakim typem problemu mamy do czynienia?”
Jeśli problem dotyczy:
- rozbieżnych interpretacji,
- braku wspólnego obrazu sytuacji,
- trudności w nazwaniu tego, co naprawdę się dzieje w zespole,
wtedy LEGO® Serious Play® staje się jednym z najbardziej adekwatnych narzędzi.
Jeśli natomiast problem jest:
- jednoznaczny,
- osadzony w wiedzy lub kompetencjach,
- związany z konkretną osobą albo wymaga szybkiego rozstrzygnięcia,
lepsze będą inne metody.
Z perspektywy HR i liderów to rozróżnienie ma ogromne znaczenie. Bo dojrzałość organizacyjna nie polega na tym, że mamy dostęp do wielu narzędzi. Polega na tym, że rozumiemy, kiedy które z nich ma sens.
LEGO® Serious Play® nie jest „lepsze” od innych metod, ale w pracy z zespołami, które potrzebują się naprawdę zrozumieć – często okazuje się nieporównywalnie bardziej trafne.